Abstract:
Dünyada ve ülkemizde önemli bir lif bitkisi olan pamukta (Gossypium hirsutum L.) makineli hasat sırasında, hasat kayıplarını önlemek için pamuk hasadını kolaylaştıran kimyasalları kullanılmaktadır. Çalışmada, koza açıcı olarak Extang-Ferbis (720 g/l Ethephon) ve Finish Pro-Bayer (720 g/l Ethephon + 45 g/l Cyclanilide), yaprak dökücü veya kurutucu olarak Baystar-Agrobest (120 g/l Thidiazuron + 60 g/l Diuron), Egnit-FMC (60 g/l Carfentrazole-ethyl), Genesiss-Hektaş (200 g/l Carfentrazole-ethyl + 30 g/l Diuron) ve Excalibur-Hektaş (720 g/l Tribufos) ve bunların kombinasyonları, pamuk kozaları %60 açmaya ulaştığında, hasat yardımcıları olarak kullanılmıştır. Denemede, bitki boyu (cm), Uygulamadan önceki yaprak sayısı, Uygulamadan 7, 14 ve 21 gün sonraki yaprak sayısı (adet/bitki), Uygulamadan önceki koza sayısı (adet/bitki), Uygulamadan önceki açılan koza sayısı (adet/bitki) ve Uygulamadan 7, 14 ve 21 gün sonraki açılan koza sayısı (adet/bitki) gözlemleri alınmıştır. Ayrıca, Kütlü pamuk verimi (kg/da), Koza pamuk ağırlığı (g/koza), Çırçır randımanı (%), 100 tohum ağırlığı (g), Lif kopma mukavemeti (g/tex), Lif inceliği (mikronaire) ve Lif uzunluğu (mm) hasattan sonra incelenmiştir. Elde edilen her bir özelliğe ait veriler MINITAB istatistik paket programı ile tesadüf blokları deneme desenine göre analiz edilmiş ve ortalamalar Tukey testine göre gruplandırılmıştır. Farklı hasada yardımcı kimyasal uygulamalarında kütlü pamuk verimi bakımından 454 ile 633 kg/da arasında değiştiği, en yüksek kütlü verimi Finish Pro-Bayer (720 g/l Ethephon + 45 g/l Cyclanilide) + Baystar-Agrobest (120 g/l Thidiazuron + 60 g/l Diuron) hasada yardımcı kimyasal uygulamasından (633 kg/da), en düşük değer ise kontrol parsellerinden (454 kg/da) elde edilmiştir. Hasada yardımcı kimyasal uygulamalarının kontrol parsellerine göre daha fazla verim alındığı tespit edilmiştir.
