ASPİR (Carthamus tinctorius L.) BİTKİSİNDE BİYOGÜBRE VE İNORGANİK GÜBRE UYGULAMALARININ BAZI VERİM PARAMETRELERİ VE YAĞ ORANINA ETKİSİ

Abstract

Aspir bitkisi (Carthamus tinctorius L.) 3000 yıl önce Orta Doğu'da kültüre alınmış eski bir kültür bitkisidir. Aspirin özellikle soğuğa ve sıcağa olan yüksek toleransı nedeniyle kuru tarım alanlarında, tuzluluğa ve yabancı otlara karşı olan toleransı ile de sulu tarım alanlarında değerlendirilebilecek alternatif ürünlerden birisidir. Aspir tohumlarında %13-46 arasında yağ bulunmakta, bu yağın yaklaşık %90'ı doymamış yağ asitlerinden (oleik ve linoleik asit) oluştuğu bildirilmektedir. Bu çalışmada amaç; Aspir bitkisinde mineral gübrelere ilave olarak mikrobiyal gübre uygulamalarının verim parametrelerine olan etkisini tespit etmek ve bu konuda yapılacak çalışmalara referans olmaktır. Çalışmada Aspir çeşitlerinden olan Safir olarak adlandırılan varyeteye Bioçar ve Mikroalg gübre uygulamalarının verim ve verim parametrelerine etkisi incelenmiştir. Araştırma tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Araştırmada gübrenin uygulanmadığı kontrol uygulaması ve standart taban gübresi olan DAP gübresi ilave olarak Bioçar ve Mikroalg gübrelerinin değişik dozları uygulanmıştır. Araştırmada; tohum verimi (kg/da), bitki boyu(cm), yan dal sayısı (adet/bitki), bitki başına tabla sayısı (adet/bitki), tabla başına tohum sayısı (adet/tabla), bitki başına taç yaprak verimi (g), bin tane ağırlığı (g), çiçeklenme gün sayısı (%70), yağ oranı (%) ve yağ verimi (kg/da) değerleri incelenmiştir. İncelenen özelliklerden elde edilen veriler varyans analizine tabi tutulmuştur. Buna göre en önemli verim parametrelerinden biri olan tohum verimi (kg/da) parametresinde uygulanan gübre uygulamaları yönünden istatistiki yönden 0.01 düzeyinde farklılık bulunmuştur. Tohum verimi 180 kg/da (kontrol uygulaması) ile en düşük ve 359.44 kg/da (biocar +mikroalg-100 g) ile en yüksek değerde bulunmuştur.